स्वास्थ्य सेवा विभाग

अस्वस्थकर खानपान र बदलिँदो जीवनशैलीका कारण नेपालमा उच्च रक्तचापका बिरामीको संख्या बढ्दै गएको छ। स्वास्थ्य सेवा विभागका निर्देशक अनुज भट्टचनका अनुसार अत्यधिक नुन र चिल्लो पदार्थको सेवन, शारीरिक निष्क्रियता, धूम्रपान, मद्यपान, तनाव, वायु प्रदूषण र सहरीकरणले जोखिम बढाएको छ। विश्वभर करिब १.४ अर्ब मानिस उच्च रक्तचापबाट प्रभावित छन्।

सरकारी अस्पतालहरूमा करोडौं मूल्यका स्वास्थ्य उपकरणहरू प्रयोगविहीन अवस्थामा कबाडी बन्दै गएको र ठूलो परिमाणमा औषधि तथा स्वास्थ्य सामग्री म्याद सकिएर प्रयोगमा आउन नसकेको तथ्य महालेखापरीक्षकको प्रतिवेदनले उजागर गरेको छ। वीर अस्पताल, कान्ति बाल अस्पताल, बीपी कोइराला स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान लगायतका स्वास्थ्य संस्थामा महँगा उपकरणहरू मर्मतको अभावमा थन्किएका छन् भने ४ करोड ७२ लाखभन्दा बढी मूल्यका औषधि म्याद सकिएका छन्। यसले सरकारी स्वास्थ्य प्रणालीको व्यवस्थापन र खरिद प्रक्रियामा सुधारको आवश्यकता औंल्याएको छ।

सरकारले सञ्चालन गरेको ‘राष्ट्रिय पोषण लेखाजोखा अभियान’को प्रारम्भिक प्रतिवेदनअनुसार बालबालिकामा कुपोषणको सङ्ख्या बढेको पाइएको छ। स्वास्थ्य सेवा विभाग, पोषण शाखा प्रमुख लिलाविक्रम थापाका अनुसार कडा शीघ्र कुपोषण भएका बालबालिकाको सङ्ख्या ४ प्रतिशत पुगेको छ, जुन विगतमा १ प्रतिशत थियो। यो वृद्धि देशव्यापी अभियान सञ्चालनका कारण वास्तविक अवस्था स्पष्ट भएकोले देखिएको हो।