इजरायल

दक्षिण लेबनानको लितानी नदी क्षेत्रमा इजरायल र इरान समर्थित हिजबुल्लाह समूहबीच मङ्गलबार तीव्र झडप भएको छ, जसमा कम्तीमा १२ जनाको मृत्यु भएको छ। इजरायली सेनाले १०० भन्दा बढी हिजबुल्लाह लक्ष्यमा हवाई आक्रमण गरेको जनाएको छ। इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुले हिजबुल्लाहको रकेट र ड्रोन आक्रमणबाट उत्तरी सीमावर्ती बस्तीलाई जोगाउन सैन्य कारबाही विस्तार गरिने बताएका छन्।

कानुन, न्याय तथा संसदीय मामिलामन्त्री सोविता गौतम र नेपालका लागि इजरायली राजदूत शमुलिक एरी बासबीच शिष्टाचार भेटवार्ता भएको छ। यस भेटमा नेपाल र इजरायलबीच कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापनाको ६६औँ वर्षमा प्रवेश गरिरहेका बेला दुई देशबीचको सम्बन्धलाई थप सुदृढ बनाउन कानुनी सहकार्य विस्तार गर्ने विषयमा छलफल भएको छ। इजरायल सरकारले कानुनी दस्तावेज निर्माण र सहकार्य विस्तारमा चासो व्यक्त गरेको छ।

गाजा पट्टीमा इजरायलले गरेको पछिल्लो आक्रमणमा हमासको सैन्य शाखाका नयाँ कमाण्डर मोहम्मद ओदेह मारिएको इजरायलले दाबी गरेको छ। इजरायली सेना र सुरक्षा निकायका अनुसार ओदेह लुकेर बसेको आवासीय भवनलाई लक्षित गरी आक्रमण गरिएको थियो। यसअघि पनि हमासका कमाण्डरहरू इजरायली आक्रमणमा मारिएका छन्।

वैदेशिक रोजगार विभागले नेपाल सरकार र इजरायल सरकारबीच भएको श्रम सम्झौताअनुसार इजरायलका दीर्घकालीन स्याहार केन्द्रमा २३०० जना नेपाली सहायक कामदार (केयरगिभर) पठाउन आवेदन खुला गरेको छ। छनोट भएका कामदारले मासिक करिब ३ लाख ४७ हजार रुपैयाँ तलब पाउनेछन्।

इजरायलका विमानस्थलहरूमा ठूलो सङ्ख्यामा अमेरिकी सैन्य विमान तैनाथ गरिएका छन्, जसले गर्दा नियमित उडानहरू प्रभावित भएका छन् । बेन गुरिओन र रामोन विमानस्थलमा दर्जनौँ अमेरिकी लडाकु र इन्धन भर्ने विमान राखिएका छन् । इरानसँग युद्धविराम घोषणा भइसकेपछि पनि ती विमानहरू तत्काल फिर्ता लैजाने कुनै संकेत नदेखिएको जनाइएको छ ।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँगको सम्भावित सम्झौतासँग जोडेर पाकिस्तानसहित मुस्लिम तथा अरब मुलुकहरूलाई अब्राहम सम्झौतामा सहभागी हुन आह्वान गरेपछि पाकिस्तानले उक्त प्रस्ताव आफ्नो 'मौलिक विचारधारा' सँग मेल नखाने भन्दै अस्वीकार गरेको छ। पाकिस्तानका रक्षामन्त्री ख्वाजा मुहम्मद आसिफले इस्लामाबादले आफ्नो आधारभूत राष्ट्रिय दृष्टिकोणसँग बाझिने कुनै पनि सम्झौतालाई समर्थन नगर्ने स्पष्ट पारेका छन्।

भारतस्थित इरानी दूतावासले अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोको टिप्पणीको खण्डन गर्दै विश्वव्यापी ऊर्जा बजार संकटको वास्तविक चालक अमेरिका भएको दाबी गरेको छ। दूतावासले अमेरिकाले इरानको तेल निर्यातमा लगाएको प्रतिबन्ध गैरकानूनी र अन्यायपूर्ण भएको र यसले अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको उल्लंघन गरेको बताएको छ। यसका साथै अमेरिकाले औषधिमा लगाएको प्रतिबन्धले पनि इरानी जनतालाई पीडा दिएको दूतावासको भनाइ छ।

अमेरिका-इजरायलले इरानमाथि हवाई आक्रमण गरेपछि मध्यपूर्वमा जारी तनावका बाबजुद यस वर्ष हज यात्रामा आउने इस्लाम धर्मावलम्बीको सङ्ख्या गत वर्षको तुलनामा बढी देखिएको छ। साउदी अधिकारीका अनुसार आगामी हजका लागि साउदी अरब बाहिरबाट १५ लाखभन्दा बढी तीर्थयात्री आइपुगेका छन्।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानले शान्ति सम्झौतामा सहमत नभए थप आक्रमण गर्ने चेतावनी दिएका छन्। यसको जवाफमा इरानले पुनः आक्रमण भए युद्ध मध्यपूर्वभन्दा बाहिरसम्म फैलिन सक्ने चेतावनी दिएको छ। इरानका राष्ट्रपति मासोद पेजेस्कीयनले वार्ताका लागि तेहरान खुला रहेको बताए पनि दबाबमा नझुक्ने प्रतिक्रिया दिएका छन्।

इरानका सर्वोच्च नेता आयातोल्लाह मुज्तबा खामेनेईले उच्च स्तरमा प्रशोधित युरेनियम विदेश नपठाउन आदेश दिएका छन्। यो निर्णय इरानले आफ्नो युरेनियम भण्डार विदेश पठाउनुपर्ने अमेरिकी मागविरुद्ध आएको हो। खामेनेईको निर्देशनपछि इरानले युरेनियम भण्डारणसम्बन्धी आफ्नो अडान कडा बनाएको छ।